Archiwa

Zaburzenia gospodarki magnezowej.

Magnez aktywuje około 300 enzymów. Bierze udział w procesach syntezy i rozpadu związków wysokoenergetycznych (np. ATP). Jest niezbędny w syntezie białka, kwasów nukleinowych i do utrzymania struktury chromosomów. Warunkuje prawidłową mineralizację kości. Pełni ważne funkcje w procesach aktywacji aminokwasów, beta-oksydacji oraz w przemianach cukrów. Stabilizuje strukturę błon komórkowych. Również pompy jonowe są aktywowane przez Mg2+. Na przyrost 1 kg mięśni potrzeba ok. 200 mg magnezu.

W organizmie można wystąpić hipomagnezemia lub hipermagnezemia.

Hipomagnezemia to spadek stężenia magnezu w surowicy krwi poniżej 0,6 mmol/l. Ujemny bilans magnezu wynika z przewagi strat Mg nad jego poborem. Niedobór magnezu w organizmie nie zawsze objawia się hipomagnezemią. Powodami niedoboru magnezu z hipomagnezemią są:
– niewłaściwa dieta,
– głodowanie,
– niedostateczne wchłanianie magnezu z przewodu pokarmowego na tle stanu zapalnego jelit, przewlekłego nieżytu jelit, utraty magnezu z żółcią lub z sokiem jelitowym,
– nadmierna utrata magnezu z moczem – magnezuria (np. z powodu chorób nerek: tubulopatia, zespół Barttera, kwasica nerkowa; w wyniku zażywania leków moczopędnych i osmotycznie wymuszonej diurezy; hiperaldosteronizm, nadczynność przytarczyc, hipokaliemia, hiperkalcemia),
– alkoholizm,
– permanentne przedawkowywanie insuliny (hipomagnezemia wskutek przemieszczania się magnezu z przestrzeni pozakomórkowej do przestrzeni śródkomórkowej),
– laktacja, mlekotok (utrata magnezu z mlekiem),
– długotrwała hiperglikemia (przewlekły wzrost stężenia glukozy w krwi) różnego pochodzenia,
– nadmierne poty w przebiegu niektórych chorób, np. gruźlicy (utrata magnezu z potem),
– przewlekłe zażywanie środków przeczyszczających,
– wymioty,
– zespół zaburzonego wchłaniania, jelita nadwrażliwego; zapalenie uchyłków jelita grubego,
– zespół jelita krótkiego,
– nowotwory,
– stan zapalny trzustki i wątroby,
– stany stresowe i długotrwałe depresje.

Przy niedoborze magnezu występuje często hipokaliemia (spadek potasu), który nie ustępuje przy podawaniu potasu; hipokalcemia (spadek wapnia) oporna na podawanie wapnia. Objawami długotrwałego niedoboru magnezu są: postępująca miażdżyca, osłabienie mięśni, bolesne przykurcze, drgawki, drżenie kończyn, drżenie powiek, zadyszka, częste utraty tchu, apatia, depresja, niekiedy omamy, zaburzenia sercowo-naczyniowe (skurcze dodatkowe, trzepotanie i migotanie komór, nadciśnienie tętnicze, niewydolność naczyń wieńcowych); skurcze zwieracza przełyku, niedrożność porażenna jelit, dodatni objaw Chvostek’a i Trousseau (skurcze mięśni mimicznych twarzy; przykurcze, zaciśnięcie dłoni), drżenie języka, parestezje (uczucie drętwienia i mrowienia, odczuwanie gorąca lub zimna w różnych okolicach ciała), spadek odporności na infekcje.

Zażywanie magnezu w postaci suplementów nie gwarantuje dostatecznej podaży magnezu. Wartość suplementu zależy od tego, jaką formę chemiczną magnezu w nim zastosowano. Nie wszystkie związki chemiczne magnezu są przyswajalne dla naszego organizmu. Tlenki, węglan, czy fosforan magnezu są wątpliwym źródłem magnezu przyswajalnego (chyba, że te zażywamy równocześnie z kwasami lub cierpimy na nadkwasotę). Magnezu nie przyjmować jednocześnie z antybiotykami (np. tetracykliną). Jeżeli równocześnie zażywamy preparaty wapnia – spożyć magnez w innym czasie dnia. Środki zobojętniające sok żołądkowy, preparaty celulozy, błonnika, węgiel leczniczy, alkohole mocne (np. wódki, koniak) – upośledzają przyswajanie magnezu.

Wyciągi wodne z ziół zasobnych w kwasy organiczne (np. z owoców róży, owoców berberysu, owoców rokitnika, ziela/kłącza pokrzywy) zwiększają przyswajalność magnezu. Także zażywanie kwasów organicznych (cytrynowego, jabłkowego, askorbinowego, fumarowego, bursztynowego, pirogronowego) i nieorganicznych (roztwór kwasu solnego podawany przy niedokwasocie treści żołądka) zwiększają przyswajalność magnezu. Zioła bogate w garbniki (np. kora dębu, oczar, galasy, rdest wężownik) oraz preparaty taninowe, fityna, kwas szczawiowy (np. zawarty w hibiskusie, kobylaku, szczawiu) – zmniejszają wchłanianie wapnia z jelit do krwi. Magnez jest lepiej absorbowany z jelit w obecności laktozy (mleko), potraw białkowych, aminokwasów (np. glicyny, kwasu glutaminowego, asparaginowego) i witaminy D oraz C. Potrawy bardzo tłuste ograniczają przyswajanie magnezu.

Magnez w dużej mierze zapobiega osteoporozie, ponadto wspomaga procesy mineralizacji kości fosforanem wapnia. Niedobór magnezu powoduje wzrost wydalania wapnia z moczem oraz zmniejsza resorpcję wapnia do kości. Leczenie kortykosteroidami, nadczynność kory nadnerczy przyczynia się do znacznej utraty magnezu z ustroju.

W przeciętnej diecie Polaków największym źródłem magnezu są produkty zbożowe (37), mleko i jego przetwory (19%) oraz ziemniaki (18%). Niestety prawdopodobnie racje pokarmowe Polaków realizują jedynie 60% zapotrzebowania na magnez.

Hipermagnezemia to wzrost stężenia magnezu w surowicy krwi ponad 1,5 mmol/l. Jest wywołana najczęściej:
– nadmiernymi dawkami preparatów magnezowych, szczególnie przy pozajelitowym ich podawaniu,
– nadkwaśnością treści żołądka przy jednoczesnym długotrwałym i nadmiernym podawaniu preparatów magnezu,
– niedostatecznym wydalaniem magnezu z moczem (niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy lub nadnerczy),
– podawaniem związków magnezu zobojętniających sok żołądkowy (węglan, wodorowęglan,tlenek magnezu) przy nadkwaśności, z równoczesną niewydolnością nerek lub równoczesnym  nieświadomym zażywaniem zakwaszaczy.

Objawem hipermegnezemii jest porażenie mięśni szkieletowych i mięśnia sercowego.

Produkt spożywczy Zawartość magnezu*
Ziemniaki 20 mg/100 g
Szczypior 44 mg/100 g
Liście mniszka 36 mg/100 g
Karczochy 26 mg/100 g
Czosnek 35 mg/100 g
Burak czerwony 25 mg/100 g
Rzeżucha ogrodowa 40 mg/100 g
Rzeżucha wodna 34 mg/100 g
Owoc róży dzikiej 104 mg/100 g
Rodzynki bez pestek 45 mg/100 g
Morela suszona 50 mg/100 g
Daktyle suszone 50 mg/100 g
Figi suszone 70 mg/100 g
Migdały 170 mg/100 g
Orzechy włoskie 130 mg/100 g
Nasiona sezamu 345 mg/100 g
Nasiona słonecznika łuskane 420 mg/100 g
Orzechy ziemne 165 mg/100 g
Tofu 103 mg/100 g
Fasola Jasiek 200 mg/100 g
Mleko kozie 15 mg/100 g
Mleko krowie z udoju bezpośredniego 12 mg/100 g
Jaja kurze 6-7 mg/100 g
Schab 25 mg/100 g
Chleb pszenny pełnoziarnisty 90 mg/100 g

*wg I. Hofmann, S. Carlsson, 2008 r.

5 komentarzy Zaburzenia gospodarki magnezowej.

  • Pawel A.

    „Jeżeli równocześnie zażywamy preparaty wapnia – spożyć magnez w innym czasie dnia”.
    Co, w takim razie, sądzić o lansowanej ostatnio tezie, że należy zażywać wapń razem z magnezem, w proporcji 2:1?

    Np.
    http://trocina.wordpress.com/2011/01/22/magnez-i-wapn-pulapka-suplementacji/

    Na rynku jest sporo tego typu,łączonych preparatów.

  • Mm

    Komentarz do pytania Pawła A.
    W linkowanym artykule jest mowa o proporcji wapnia do magnezu, ale nie ma słowa o tym, że przy jednoczesnym spożyciu należy stosować taką proporcję.

  • Uprzejmie proszę o informację, czy ostatnio tak zachwalana wit.K2 (naukowe badania holenderskie) jest w stanie pomóc w o czyszczeniu złogów wapnia z tętnic wieńcowych?

  • Agnieszka Sadraei

    Czy przyjmowanie wysoko przyswajalnego magnezu, rozpuszczalnego w wodziem jak Pro Magnez w saszetkach, zakwasza żołądek?

  • Jolanta

    O witaminie K2 sporo dobrego się ostatnio mówi. Dzięki uprzejmości gospodarza pozwolę sobie umieścić poniższe badania naukowe potwierdzające wpływ witaminy K2 na niektóre problemy zdrowotne:
    1) Zwiększenie spożycia witaminy K w diecie wiąże się ze zmniejszeniem ryzyka zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych, raka lub z dowolnej przyczyny – https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24647393;
    2) Wysokie spożycie menachinonu (witaminy K2) wiąże się ze zmniejszonym zwapnieniem naczyń wieńcowych – https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18722618,
    3) Suplementacja menachinono-7 (witamina K2) zwiększa karboksylację osteokalcyny związaną z poprawą jakości kości -https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19450370,
    4) Wysokodawkowa suplementacja witaminy K zmniejsza częstość złamań u kobiet po menopauzie: przegląd piśmiennictwa – https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19410972.

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>