Archiwa

Fiołek wonny – Viola odorata L. w praktycznej fitoterapii.

Fiołek wonny (Sweet blue violet, English violet) – Viola odorata L. należy do rodziny fiołkowatych – Violaceae. Jest gatunkiem rozpowszechnionym w naszym kraju w lasach, zadrzewieniach śródpolnych, parkach; preferuje gleby wilgotne, próchniczne, miejsca półcieniste. Często sadzony. Występuje w całej Europie, Azji, a także Północnej Afryce.

Surowcem jest ziele kwitnące, sam liść, kwiat i kłącze – Herba, Folium, Flos, Rhizoma Violae odoratae. Suszenie kwiatów i ziela kwitnącego powinno odbywać się w miejscach przewiewnych, z dala od promieni słonecznych. Kłącza można suszyć w temp. do 50oC. Surowce po wysuszeniu przechowywać w słojach, w ciemnym miejscu (kwiaty, ziele). Trwałość kwiatów i ziela 2 lata. Trwałość kłączy 4 lata.

 

Składniki kłącza: saponiny, alkaloidy (violina, odoratyna C18H34N2O3), glikozydy salicylowe (gaulteryna, charakterystyczna dla Gaultheria), olejek eteryczny 0,038% (kwas beta-nitropropionowy 0,01-0,02%, salicylan metylu). Zawartość popiołu: maksymalnie 12%.

Składniki kwiatów: olejek eteryczny (0,003-0,02%), saponiny, trójterpeny (friedelina, 3-beta-friedelanol), flawonoidy – ok. 1,1% (rutozyd = violakwercetryna, pochodne kaempferolu) antocyjany – 4% (violanina – glikozyd delfinidyny, ponadto pochodne cyjanidyny), salicylan metylu, alkaloid – violina, cukry (3,62%), proteiny, witamina C (0,025%), sole mineralne – 8,5% (fosfor 0,18%). W suchych kwiatach związków cukrowych śluzowych może być nawet 18%.

viola_odorata_flos
Wysuszone kwiaty fiołka wonnego – Flos Violae odoratae.

Składniki ziela i liści: saponiny, triterpeny 0,016% (friedelina C30H50O), fitosterole (beta-sitosterol 0,033%), olejek lotny (2,6-nonadien-1-al., alkohol benzylowy, kwas n-heptylowy, 2,6-nonadien-1-ol, tert-oktenol, kwas oktenowy, kwas oktylowy, salicylan metylu), kwas fenolowy (ferylowy, synapinowy), witamina C (w świeżych liściach 254 mg%, w wysuszonych liściach 1357 mg%), alkaloidy (violina = viola-emetyna).

Olejek eteryczny fiołkowy zawiera (+)-alfa- ionon (jonon), dihydro-beta-ionon alkohol benzylowy, n-heksanol, 2,6-nonadien-1-al, 2,6-noadien-1-ol, undekanon-2, izoborneol, kwas heksadekanowy, ftalany (dietyloftalany), (+)-alfa-kurkumen, (-)-zingiberen, dihydro-alfa-ionon, alfa-ionol.

Działanieolejek eteryczny z fiołka wonnego Viola odorata L.: przeciwdepresyjne, repelent przeciwko kleszczom – Ixodes.

Zastosowanie: depresja, stany stresowe; odstraszanie kleszczy, unikanie ugryzienia przez kleszcze.

Preparaty i dawkowanie: jako repelent w roztworach:

Rp. Repelent antykleszczowy – Anti-ixodes

Olejek fiołkowy 5%

Olejek lemongrasowy (citronellowy) 1%

Olejek sandałowy 1%

Ocet wrotyczowy 1:5 (świeże zielekwitnące) na occie 10% -5%

Olej ryżowy ad 100%

Smarować ciało przeciwko roztoczom/kleszczom i natarczywym owadom.

Spirytus fiołkowy (olejek fiołkowy 5%, spirytus kamforowy ad 100% (g)) – do spryskiwania ubrania, skóry, wcierania, opryskiwania podłogi/tapicerki przeciwko roztoczom – nierozcieńczony.

Doustnie olejek fiołkowy: 4 krople 1-2 razy dziennie w mleku z miodem lub na miodzie/sorbitolu.

Działanie – kwiat fiołka wonnego Viola odorata L.: wykrztuśne, sekretolityczne, mukolityczne, przeciwdepresyjne, silnie antybakteryjne, przeciwwirusowe, fungistatyczne, degradujące biofilmy bakteryjne i bakteryjno-drożdżakowe; stabilizujące śródbłonki, napotne, przeciwgorączkowe, zmiękczające, kompleksujące ksenobiotyki (substancje obce, xenos z greki – obcy) i szkodliwe oraz zbędne metabolity.

Zastosowanie: wszelkiego rodzaju nieżyty układu oddechowego (infekcje, stany zapalne), zapalenie zatok, choroby zakaźne (wirusowe, bakteryjne, mikologiczne), zatrucia; stany depresyjne i stresowe, przeziębienie, katar sienny, choroby alergiczne objawiające się nieżytem układu oddechowego; wspomagająco przy zapaleniu naczyń i naczyniówki; objawy wysięku.

Preparaty i dawkowanie:

  • Napar na mleku: 1-2 łyżki kwiatów suchych, świeżych lub mrożonych na szklankę wrzącego mleka; osłodzić miodem, syropem z agawy (niski indeks glikemiczny) lub syropem sorbitolowym (sorbitol nie podnosi poziomu glukozy we krwi!, nie pobudza wzrostu grzybów w przeciwieństwie do cukru, czy miodu). Małe dzieci, niemowlęta – 2-3 łyżki takiego naparu kilka razy dziennie (małym dzieciom podajemy miód dopiero po ukończeniu 12 miesięcy! z uwagi na ryzyko zakażenia miodu pałeczką jadu kiełbasianego i innymi bakteriami wytwarzającymi toksyny; jelito takich maluchów nie jest w stanie się obronić!). Dorośli powinni pić 4 szklanki takiego naparu dziennie przy ostrych stanach, a przy łagodniejszych – 2 szklanki naparu dziennie.
  • Nalewka świeża fiołkowa: 100 g świeżych kwiatów siekanych nożem ceramicznym zalać 500 ml ciepłego (ok. 30-40 stopni C) alkoholu 40% z dodatkiem 0,3-0,5% kwasu askorbinowego(witamina C), kwasu jabłkowego, bursztynowego lub soku z cytryny. Pozostawić w ciemnym miejscu na przynajmniej 7 dni, po czym można (ale nie trzeba)przefiltrować. Zażywać po 5-10 ml 1-2 razy dziennie. W depresji 1 raz dziennie 15 ml.
  • Napar z kwiatów na wodzie: 1 łyżka kwiatów suchych lub świeżych na 1 szklankę wrzącej wody; dobrze jest wodę trochę zakwasić sokiem cytrynowym lub kwaskiem cytrynowym/jabłkowym (lekko), albo lepiej witaminą C. Parzyć pod przykryciem 30 minut. Do okładów na skórę z pryszczami, ropniami, pękającymi i rozszerzonymi naczyniami, z wągrami, łojotokową, z plamami. Okłady powinny trwać 40-45 minut. Na oczy przy zapaleniu powiek, spojówek i naczyniówki oka – 20 minut okłady z naparu. Doustnie przyjmować napar jako środek moczopędny i „czyszczący krew” (depurativum), szczególnie cenny z witaminą C.
  • Syrop ze świeżych kwiatów: kwiaty posiekać nożem ceramicznym, skropić spirytusem, po czym zalać wodą (proporcja 100 g kwiatów na 300 ml wody z 0,2-0,5% zawartością kwasu askorbinowego (witaminy C) – czyli 500 mg (=0,5 g) witaminy C na każde 100 ml wody. Kwiaty zalane pozostawić na noc, po czym wycisnąć i przecedzić. Wodny wyciąg połączyć z miodem lub syropem sorbitolowym w proporcji1:1. Na każde 100 ml syropu warto dodać 25 ml rumu lub wódki czystej, albo gorzkiej/żubrówki. Dla dzieci można pominąć dodatek alkoholu. Syrop zażywać przy depresji po 1 kieliszku 30-40 ml; przy nieżycie układu oddechowego, kaszlu, zapaleniu zatok, katarze, chrypce itd. 1 łyżka co 4-6 godzin. Dzieci 1-2 łyżeczki syropu 4-6 razy dziennie.

Działanie – liście, ziele, kłącza fiołka wonnego – Viola ododrata L.: wykrztuśne, mukolityczne, moczopędne, przeciwbakteryjne, fungistatyczne, antywirusowe, degradujące biofilmy; kompleksujące (wiążące) toksyny ksenobiotyczne, metabolity szkodliwe; wzmagające wydalanie mocznika, amoniaku i kwasu moczowego, przeciwartretyczne, przeciwobrzękowe, przeciwreumatyczne; oczyszczające drogi moczowe i oskrzela; przeciwkamicze (wzmagające wydalanie złogów, kamieni moczowych i żółciowych), wzmagające wydzielanie śliny (przeciwko kamieniom ślinianek), przeciwropne, żółciopędne; wzmagające ruchy robaczkowe przewodu pokarmowego. W większych dawkach wymiotnie i rozwalniająco.

Wskazania: zaflegmienie dróg oddechowych, katar, chrypka, zapalenie oskrzeli, kaszel, zapalenie zatok, stany zapalne uszu, zapalenie/nieżyt trąbki Eustachiusza; obrzęk śledziony, zakażenie i złogi ropne/śluzowe w drogach moczowych; zatrucia; atonia jelit; gorączka, choroby bakteryjne, wirusowe i grzybicze dróg oddechowych, moczowych i układu pokarmowego; stany zapalne skóry.

Preparaty i dawkowanie.

1). Odwar z kłączy: 2 łyżki suchych i rozdrobnionych kłączy zalać 2 szklankami wody zimnej, postawić na reszo i podgrzewać powoli pod przykryciem aż do zagotowania. Gotować w półodkryciu 20 minut na małym ogniu; przykryć i odstawić na 20 minut, przecedzić. Zażywać łyżkami w ciągu dnia (małe dawki, ale często). Do okładów na skórę łojotokową, zaskórnikową, trądzikową, ropną, z plamami, rozszerzonymi naczyniami i porami – okłady ok. 40 minutowe, są rewelacyjne.

2). Rp. Mieszanka na nieżyty układu oddechowego, przeziębienia, grypę i podobne:

Ziele fiołka wonnego 25%

Ziele hyzopu lub cząbru 25%

Ziele tymianku 25%

Mech islandzki (płucnica islandzka) 12,5%

Ziele/owoc Gaultheria, kwiat wiązówki, pączki topoli lub bazie, albo liście wierzby 12,5%

Zioła wymieszać. 2 łyżki mieszanki zwilżyć spirytusem, po 2 minutach zalać zimną wodą, po czym powoli podgrzewać doprowadzając do zagotowania. Gdy zacznie się gotować odstawić, przykryć. Po 1 godzinie przecedzić. Można dodać miód, sorbitol lub syrop malinowy z agawy. Pić po 50-100 ml 4 razy dziennie. Dzieciom podawać łyżkami kilka razy dziennie w razie kaszlu, chrypki itd.

3). Nalewka z ziela fiołka: 100 g surowce świeżego lub suchego rozdrobnionego zalać 500 ml alkoholu 30-40% lub rumu. Wytrawiać minimum7 dni. Zażywać wyciąg po 10 ml 3-4 razy dziennie. Można też nalewkę połączyć z miodem, syropem malinowym, albo sorbitolem w równycn proporcjach (1:1) i zażywać po 1 łyżce kilka razy dziennie.

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>