Categories

Archives

A sample text widget

Etiam pulvinar consectetur dolor sed malesuada. Ut convallis euismod dolor nec pretium. Nunc ut tristique massa.

Nam sodales mi vitae dolor ullamcorper et vulputate enim accumsan. Morbi orci magna, tincidunt vitae molestie nec, molestie at mi. Nulla nulla lorem, suscipit in posuere in, interdum non magna.

Kocanki jeszcze kwitną. Helichrysum (Flos Helichrysi = Flores Stoechados) w fitoterapii

Ostatnio spacerując po lesie swarzędzkim zauważyłem na polance kwitnące kocanki, pomimo ostatnich przymrozków.

helichrysum_arenarium [800x600]

kocanka

helichrysum [800x600]
Helichrysum – kocanka, 15 listopad 2008, Swarzędz

Surowcem bogatym w chalkony (chalkone) jest ziele i kwiat kocanki (sandy everlasting, Gelbe Katzenpfötchenblüten). Chalkony dobrze rozpuszczają się w tłuszczach i alkoholach. Kwiatostan kocanki – Inflorescentia Helichrysi (Flos Stoechados) pozyskiwany jest z gatunku kocanki piaskowe Helichrysum arenarium (L.) Moench., z rodziny złożonych – Compositae (=Asteraceae). Jest ujęty w Farmakopei Szwajcarskiej 10 oraz w Farmakopei Polskiej VI z 2002 r. Figuruje również w Deutscher Arzneimittel Codex z 2005 r. Typowy surowiec flawonoidowy.

Zatem zawiera flawonoidy (0,8-4%; wg FP VI nie mniej niż 0,5% w przeliczeniu na kwercetynę): żółty chalkon – izosalipurpozyd (do 2%), naryngeninę, kemferol, apigeninę, luteolinę i kwercetynę; kwasy fenolowe (kawowy, syryngowy, protokatechowy, kumarowy), garbniki, fitosterole (kampesterol, beta-sitosterol), hydroksykumaryny (umbeliferon, eskuletyna, skopoletyna), olejek eteryczny (0,05%), barwniki (arenol, homoarenol), ftalidy (5,7-dwuhydroksyftalid), trójterpeny (kwas ursolowy).

W lecznictwie stosowane są również inne gatunki: Helichrysum angustifolium DC (=H. italicum), Helichrysum orientale Gaertn., Helichrysum stoechas (L.) DC. Helichrysum angustifolium zawiera więcej olejku eterycznego 0,075-0,2%, bogatego we ftalidy (5-metoxy-7-hydroxyphthalide, 5,7-dimetoxyphthalide). Wszystkie kocanki zawierają trójterpeny (kwas ursolowy, alfa-amyryna, uvaol) oraz laktony pochodne kwasu ursolowego. Kocanki pokryte są epidermą i włoskami na powierzchni których są woski zbudowane z n-alkanów C31 i C29 w proporcji 2:1.

Olejek H. angustifolium złozony jest z nerolu (30-50%), octanu nerylu, alfa- i beta-pinenu, geraniolu, aldehydu izowalerianowego, miocenu, limonenu, 1,8-cineolu, borneolu, linalolu, furfurolu i eugenolu.

Flos_helichrysi
Helichrysum – kocanka, 15 listopad 2008, Swarzędz

Kocanki maja zastosowanie w fitoterapii chorób wątroby od średniowiecza. Składniki czynne kwiatostanów i ziela kocanki działają antyseptycznie, przeciwzapalnie, rozkurczowo, żółciopędnie, żółciotwórczo i ochronnie na miąższ wątroby. Olejek eteryczny hamuje rozwój bakterii Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Mycobacterium oraz drożdżaków (Candida albicans). Antybiotyczne właściwości mają również kwasy fenolowe i flawonoidy. Terpeny, fenolokwasy, kwercytryna, kempferol, helichryzyna (flawonoid) i naryngenina pobudzają wydzielanie żółci i działają przeciwzapalne. Kwercytryna działa odtruwająco na wątrobę.

Preparaty zawierające kocankę stosowane są w niewydolności wątroby, zastojach żółci, kamicy żółciowej, żółtaczce, uszkodzeniu miąższu wątroby, w stanach zapalnych układu żółciowego, w zaburzeniach trawienia po usunięciu pęcherzyka żółciowego. Wyciągi z kocanki wywierają dość silne działanie moczopędne, przeciwartretyczne i odtruwające, dlatego są zalecane w terapii dny, zatruć i obrzęków. Pobudzają funkcje sekrecyjne trzustki. Jak spasmolyticum jest środkiem łagodnym o działaniu powolnym i długotrwałym i dlatego nie powinien być zalecany do doraźnego usuwania kolki żółciowej, a raczej jej zapobiegania. Kocanki są również skuteczne w leczeniu chorób układu oddechowego (zakażenia, stany zapalne). Zalecane przy kaszlu, alergii, chrypce, bólu gardła.

Napar z ziela kocanki działa słabiej niż odwar, nalewka, czy ekstrakt. Z praktyki mogę polecić odwar 5-10% – 30-50 ml co 2-3 godziny, w razie silnych dolegliwości ze strony wątroby i układu żółciowego przez tydzień, potem 50-100 ml 2-3 razy dziennie (przez miesiąc). Leczenie podtrzymujące: 100 ml odwaru 2 razy dziennie codziennie lub co dwa dni przez kilka miesięcy. Extractum Helichrysi fluidum –2-3 razy dziennie po 5 ml. Tinctura Helichrysi 1:5 – doustnie 5 ml 3 razy dziennie, w niewielkiej ilości wody.

Dawkowanie wg FP VI: 3 razy dziennie po 1 g w odwarach. Napar jest bogaty w olejek eteryczny. Kwiat kocanki można zaparzać w mleku z miodem, które lepiej ekstrahuje składniki czynne. Także wyciągi olejowe ze świeżej lub suchej kocanki mogą być używane jako środek przeciwkamiczy i żółciotwórczy, oczyszczający organizm, szczególnie na oliwce z pierwszego tłoczenia i oleju lnianym. Wyciągi olejowe z kocanki nadają się do pielęgnowania skóry (bogate w flawonoidy) podrażnionej, ze skłonnością do alergii, infekcji i suchej. Jako środek oczyszczający i żółciopędny zalecam zażywać wyciąg olejowy z kocanki (1:1 lub 1:2) po 1 łyżce na czczo przez 7 dni (można powtarzać cyklicznie z dwutygodniowymi przerwami, nie częściej jednak jak 1 raz na kwartał). Korzystnie taka kuracja wpływa na stan skóry i wątroby.

1 comment to Kocanki jeszcze kwitną. Helichrysum (Flos Helichrysi = Flores Stoechados) w fitoterapii

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.