Archiwa

październik 2026
P W Ś C P S N
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031  

Archiwa

Ciemiężyca – Veratrum w leczeniu nadciśnienia

W Polsce ciemiężyce są rzadkimi roślinami. Ciemiężyca czarna – Veratrum nigrum Linne występuje we wschodniej części Polski. Ciemiężyca zielona – Veratrum lobelianum Bernhardi rośnie w polskich górach i na pogórzu, rzadko na niżu południowym. Ciemiężyca biała – Veratrum album Linne rozpowszechniona jest w górach. Rodzaj Veratrum zaliczany jest do rodziny liliowatych – Liliaceae. W nowszych […]

Semen Colae i kofeina w lekach i suplementach

Kofeina występuje w rodzaju kawa Coffea, z rodziny Rubiaceae, np. w gatunkach Coffea arabica L., Coffea liberica Bull., Coffea robusta  Lind. Najczęściej jest związana z kwasem chlorogenowym. W nasionach kawy jest jej od 0,8 do 2,5%. W liściach herbaty Camellia theifera Griff (Thea sinensis L.), z rodziny Theaceae, znajduje sie nawet do 5% kofeiny […]

Asarum w farmakopei, Azarin i Neoazarin

Kopytnik pospolity  Asarum europaeum Linne, z rodziny kokornakowatych – Aristolochiaceae, opisywałem już na stronie http://www.rozanski.cal.pl/?p=265 i in., jednakże dzisiaj do niego wrócę.

Kopytnik to bardzo wartościowe zioło, występujące dziko w naszym raju, chronione, ale zarazem łatwe do uprawy na glebach próchnicznych. Właściwości rakotwórcze (kancerogenne) jednego ze składników (beta-azaron) olejku eterycznego kopytnika stwierdzono u zwierząt […]

Folium Laurocerasi recens – liść wawrzynowiśni

W Południowej Europie występuje krzew o nazwie laurowiśnia wschodnia = wawrzynowiśnia lekarska– Laurocerasus officinalis Roemer = Prunus laurocerasus Linne, z rodziny różowatych – Rosaceae. Po nazwach łacińskich widać, że roślina ta jest zaliczana do rodzaju Prunus lub rodzaju Laurocerasus, zależnie od przyjętego układu taksonomicznego. W Szwajcarii laurowiśnia rośnie w przygranicznych kantonach północnych i północno-zachodnich oraz […]

Juniperus sabina L. – jałowiec sawina jako lek

Analizując ostatnio farmakopee szwajcarskie oraz różne książki zielarskie ze Szwajcarii, a co ciekawe nawet te nowe, które ostatnio kupiłem w księgarni w Luzernie, zauważyłem, że jałowiec sawina był i jest nadal często opisywany jako środek leczniczy. Jałowiec sawina był przeze mnie zbierany ostatnio w latach 80, kiedy to wszystko pragnąłem spróbować i poznać, co tylko […]

Olej makowy – Oleum Papaveris

Olej makowy (niem. Mohnöl; ang. Poppy Seed Oil; fr. Huile de pavot)– Oleum Papaveris jest bardzo cennym, ale trudnym do kupienia olejem. Cena jego jest często wysoka, a podaż na rynek mały. Należy do olejów schnących (tutaj należy też olej lniany, sojowy, konopny, orzechowy z orzechów włoskich). Otrzymywany z nasion maku – Papaver somniferum L., […]

Naparstnica – liść (Folium Digitalis; niem. Fingerhutblatt, fr. Feuille de digitale, ital. Foglia di digitale) – Digitalis jako źródło leków nasercowych

Naparstnica należy do moich ulubionych ziół, które uprawiam w ogrodzie. Kwitnie od lata do pierwszych przymrozków, sama się rozsiewa, a w dodatku dostarcza cenny surowiec leczniczy. Jest rośliną dwuletnią, czasem przezywa dłużej. W dobrych warunkach zakwita nawet w pierwszym roku od zasiania.

Liść naparstnicy purpurowej – Folium Digitalis purpureae został wprowadzony do Pharmacopoeia Londinensis w […]

Ichtyocolla = Colla piscium – klej rybi, pęcherze pławne ryb w dawnej farmacji

Pęcherze pławne różnych gatunków ryb to cenny surowiec farmaceutyczny, wielce używany do połowy XX wieku. Dziś stracił swoje dawne znaczenie w farmacji, ale warto o nim wspomnieć z racji masowego zabijania ryb w okresie przedświątecznym.

Ichtyocolla (Hauseblase, Colle de poisson, Fischblase to oczyszczone z tkanki mięśniowej i tłuszczowej, a następnie wysuszone i pokruszone pęcherze pławne […]

Peganum harmala – poganek hojnorostka w lecznictwie

W VIII Farmakopei ZSRR znalazła się harmina w postaci chlorowodorku. Jest to alkaloid indolowy występujący w Peganum harmala Linne, którego polska prawidłowa nazwa brzmi poganek hojnorostka. Rodzaj poganek zaliczany jest do rodziny pogankowatych – Peganaceae lub w niektórych systemach do rodziny parolistowate – Zygophyllaceae.

Poganek występuje w Azji Zachodniej, w Północnej Afryce oraz w Południowej […]

Acidum gallicum – kwas galusowy jako lek w dawnej medycynie

Kwas galusowy – Acidum Gallicum, Gallussäure, Gallic Acid, Acide gallique, wzorze sumarycznym C7H6O5 = C6H2(OH)3COOH, jest kwasem trójhydroksybenzoesowym (Trioxybenzoesäure), czyli należy do fenolokwasów. Rozpowszechniony w świecie roślin (galasy, herbata chińska, sumak, rdesty), składnik glikozydów fenolowych i garbników, ponadto w soku komórkowym (wakuolarnym) w stanie wolnym. Jest w niektórych winach, którym nadaje smak ściągający i cierpki.

[…]