Archiwa

październik 2026
P W Ś C P S N
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031  

Archiwa

HMB – β-hydroxy β-methylbutyrate.

Kwas 3-hydroksy-3-metylomasłowy (HMB) jest to metabolit leucyny i kwasu 2-ketoizokapronowego. Działa antykatabolicznie, zapobiegając rozpadowi białek. Białka są wówczas wbudowywane w tkanki. Zwiększa retencję azotu. Podnosi odporność organizmu na infekcje. Działa przeciwmiażdżycowo. Pobudza wzrost masy tkanki mięśniowej. Hamuje proteolizę (rozkład enzymatyczny) białek strukturalnych mięśni po intensywnym treningu, o ok. 40%. Ułatwia regenerację mięśni. Poprawia zdolności resorpcyjne […]

Nieco o znaczeniu cynku Zn (zincum).

Cynk (Zn) jest niezbędny do prawidłowej aktywności 200 enzymów. Warunkuje budowę białka i kwasów nukleinowych. Zapewnia prawidłowe podziały komórek. Umożliwia wytwarzanie komórek i białek odpornościowych. Zwiększa odporność na infekcje wirusowe i bakteriami ropnymi. Niezbędny do przemian witaminy A i działania insuliny, somatotropiny (hormon wzrostu) i gonadotropin. Reguluje rozmieszczenie tłuszczów (triglicerydów) w ustroju. Przyśpiesza regenerację tkanek […]

Pięciornik srebrny – Potentilla argentea L. w praktycznej fitoterapii.

Pięciornik srebrny – Potentilla argentea L., z rodziny różowatych – Rosaceae, występuje pospolicie na niżu, szczególnie na nieużytkach, gruntowych lotniskach, ugorach, suchych wzgórzach, na zrębach i łąkach. Kwitnie na żółto, jak typowy pięciornik, ale wyróżnia się spośród innych roślin białym kutnerem, co daje jej odcień srebrny, Kwitnie od maja do sierpnia. Dorasta nawet do 30 […]

Fenoloftaleina – phenolphthaleinum jako purgans.

Osoby, które zetknęły się z chemią z pewnością znają fenoloftaleinę jako wskaźnik alkacymetryczny. Przy pH zasadowym, 8,3-8,5 roztwór fenoloftaleiny przybiera barwę malinową. Bezbarwna staje się w roztworach przy pH poniżej 8,3, a powyżej pH 9 zabarwia się na ciemnoczerwono. Dlatego fenoloftaleina znalazła zastosowanie np. przy miareczkowaniu kwasów i zasad. Używany do tego celu jest alkoholowy […]

Rzepicha ziemnowodna – Rorippa amphibia (L.) Besser jako cholagogum et diureticum.

Rzepicha ziemnowodna – Rorippa amphibia (Linne) Besser = Nasturtium amphibium (L.) R. Brown (szwajc./niem. Wasser-Sumpfkresse, Wasserkresse; fr Cresson amphibie; ital. Crescione di Chiana)jest rośliną wieloletnią, należąca do rodziny krzyżowych – Cruciferae = Brassicaceae. Rośnie w rowach melioracyjnych, przy stawach, jeziorach, w zakolach rzek, przy leniwie płynących ciekach wodnych, na mokradłach. Jest rozpowszechniona na niżu, ale […]

Conium maculatum L. i coniinum w dawnej medycynie.

Szczwół plamisty (ang. Hemlock; niem. Gefleckter Schierling; fr. Grande cigue; ital. Cicuta maggiore; retorom. Squitarola tissentada)– Conium maculatum Linne (rodzina baldaszkowate – Umbelliferae = Apiaceae), zwany także pietrasznikiem plamistym, był do przełomu wieków XIX i XX ważnym lekiem, rzadko pomijanym przez ważniejsze publikacje medyczne. W powszechnej opinii pietrasznik to roślina trująca, której należy się […]

Żabieniec pospolity – Babka wodna – Alisma plantago aquatica L. jako diureticum.

Będąc ostatnio na wyprawach ziołowych napotkałem dorodne okazy babki wodnej, czyli żabieńca pospolitego – Alisma Plantago-aquatica Linne, z rodziny żabieńcowatych – Alismataceae. Ostatnio ją zbierałem i fotografowałem w Myscowej, nad Wisłoką, w latach 90, kiedy to najintensywniej poznawałem wszelkie zioła krajowe.  Dziś zachwyciłem się tą rośliną w Swarzędzu. Babka wodna to roślina wodna, której należy […]

Nachyłek – Coreopsis w praktycznej fitoterapii.

Rodzaj Coreopsis, czyli nachyłek należy do rodziny astrowatych (Asteraceae), czyli złożonych – Compositae. Liczy ok. 80 gatunków. Pochodzi z Ameryki Środkowej i Północnej. W polskich szkółkach ogrodniczych można nabyć różne gatunki i mieszańce nachyłków za kilka-kilkanaście złotych. Najbardziej znane gatunki to nachyłek barwierski – Coreopsis tinctoria Nuttall, nachyłek okółkowy – Coreopsis verticillata Linne, nachyłek lancetowaty […]

Aronia w fitoterapii.

Rodzaj Aronia (ang. Chokeberry, niem. Apfelbeere) należy do rodziny różowatych – Rosaceae. Do znanych gatunków należą: Aronia arbutifolia (Linne) Persoon (ang. Red Chokeberry), Aronia melanocarpa (Michaux) Elliot (ang. Black Chokeberry) i Aronia prunifolia (Schneider) Graebner (ang. Purple Chokeberry).

Te gatunki są najczęściej uprawiane i dostarczają owoce, cenne pod względem odżywczym i leczniczym. Aronia pochodzi z […]

Acetum aromaticum wg Pharmacopoea Helvetica editio tertia z 1893 r. w lecznictwie

W Farmakopei Szwajcarskiej III podano skład cennego octu aromatycznego – Acetum aromaticum, który można samodzielnie przyrządzić w warunkach domowych. Ocet aromatyczny służy do nacierania i okładania miejsc opuchniętych, uderzonych, z krwiakami, reumatycznie zmienionych, obolałych. Ocet ten sprawdza sie w leczeniu obrzęków kończyn, np. podczas długotrwałego stania (wcieranie, obmywanie). Jest dobrym tonikiem dla skóry w celach […]